उदय भाटियाची कहाणी ही प्रत्येक तरुणासाठी प्रेरणादायी आहे. दिल्लीतील एक १२वीत शिकणारा विद्यार्थी असताना उदयने ग्रामीण भारतातील वीज कटाच्या समस्येकडे लक्ष दिले. त्याने बिचपुरी गाव, उत्तर प्रदेश येथे स्वयंसेवक म्हणून भेट दिली आणि तेथील मुलांना वीज नसल्यामुळे अभ्यासात किती अडचणी येतात हे पाहिले. या अनुभवाने त्याला ठाम ठरवून काहीतरी बदल घडवायचा प्रेरणा दिली.
त्याने परत दिल्ली येऊन आपल्या घराच्या टेरेसवरच एक लहानसा वर्कस्टेशन तयार केला आणि फक्त ८ महिन्यांच्या मेहनतीने २४ वेगवेगळ्या प्रोटोटाईप्स तयार केले. उदयने ऑनलाइन स्रोतांचा वापर करून स्वयंपाक, सर्किट डिझाइन आणि अल्गोरिदम शिकले. या मेहनतीमुळे त्याला एक ₹२५० खर्चात तयार होणारा इन्व्हर्टर बल्ब बनवता आला, जो वीज न लागल्यास ८–१० तास प्रकाश देऊ शकतो.
उदयच्या या साध्या पण प्रभावी उपक्रमामुळे मुलांना रात्री अभ्यास करता येऊ लागले, घरातील कामे सोपे झाली आणि ग्रामीण भागातील लोकांना वीज नसतानाही प्रकाशाचा आधार मिळाला. या बल्बमध्ये पल्स विड्थ मॉड्युलेशन अल्गोरिदमचा वापर केला आहे, ज्यामुळे बॅटरी आणि प्रकाशाचा वापर अत्यंत प्रभावी आणि कमी खर्चिक होतो.
उदयच्या ‘Uday Electric’ नावाच्या या प्रकल्पाने फक्त १०,००० हून अधिक घरांना लाभ दिला आहे आणि उत्तर प्रदेश, उत्तराखंड, राजस्थान, मध्यप्रदेश तसेच दिल्लीच्या आसपासच्या भागात त्याचा व्यापक परिणाम झाला आहे. या इन्व्हर्टर बल्बमुळे केरोसिन लँप आणि डिझेल इन्व्हर्टर यांचा अवलंब कमी झाला, ज्यामुळे पर्यावरणाचे संरक्षणही झाले.
उदयची ही मेहनत आणि समर्पण Diana Award 2023 द्वारा सन्मानित करण्यात आले, जे जगातील तरुण चेंजमेकरला दिले जाणारे पुरस्कार आहेत. उदय भाटियाची कहाणी दाखवते की, जर इच्छाशक्ती, समर्पण आणि क्रिएटिव्हिटी असेल, तर तरुणही लहान बजेट आणि साध्या साधनांनीही मोठा बदल घडवू शकतात.
आज उदयचा प्रकल्प ग्रामीण भागातील लोकांसाठी प्रकाशाचा आधार आहे आणि प्रत्येक घरात उजेड पोहचवतो. त्याची कहाणी तरुणांना शिकवते की, परिस्थिती कितीही कठीण असली तरी चिकाटी आणि नवीन कल्पना आपल्याला यशाकडे घेऊन जातात.